ΜΟΝΙΜΟΣ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΣ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗΣ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΞΕΩΝ

Στη νομοθέτηση νέου μόνιμου μηχανισμού στήριξης του συστήματος κοινωνικής ασφάλισης από το 2020 προχωράει η κυβέρνηση.  Σύμφωνα με δημοσίευμα της Realnews, στο νομοσχέδιο για τη νέα ασφαλιστική μεταρρύθμιση θα περιλαμβάνεται διάταξη που θα προβλέπει ότι κάθε χρόνο μέρος από το υπερπλεόνασμα του κρατικού προϋπολογισμού θα οδηγείται για την ενίσχυση των εσόδων του Ενιαίου Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης.

Να σημειωθεί ότι η πρωτοβουλία αυτή δεν θα αφορά τη διανομή του κοινωνικού μερίσματος που θα προκύψει φέτος, ύψους 436 εκατ. ευρώ. Το πλεόνασμα για το 2020 έχει υπολογιστεί στο 3,5%, ενώ από το 2021 και μετά στόχος της κυβέρνησης είναι να περιοριστεί στο 2%.

Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, η οικονομική ενίσχυση των συνταξιούχων θα γίνεται σε ετήσια βάση στο τέλος κάθε χρόνου, ανάλογα με το ύψος του υπερπλεονάσματος που θα επιτυγχάνεται. Ωφελημένη θα είναι η πλειονότητα των συνταξιούχων και τα ποσά που θα λαμβάνουν θα είναι αναλογικά, με βάση το μηναίο εισόδημά τους. Μάλιστα, ο κυβερνητικός προγραμματισμός προβλέπει ότι τα ποσά αυτά θα γνωστοποιούνται νωρίτερα, ώστε οι ασφαλισμένοι να μπορούν να τα εντάξουν στον οικογενειακό τους προϋπολογισμό.

Ουσιαστικά πρόκειται για μια νέα μορφή ΕΚΑΣ, που θα ξεκινήσει να χορηγείται από το τέλος του 2020 και μετά, αλλά δεν θα καταβάλλεται μόνο στους χαμηλοσυνταξιούχους. Στόχος είναι να ενισχύονται και συνταξιούχοι με υψηλότερα μηνιαία εισοδήματα, έως και 1.500 ευρώ. Εξετάζεται να υιοθετηθούν αυστηρά εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια, βάσει των οποίων θα διαμορφώνεται το ύψος του επιδόματος, ώστε οι οικονομικά ασθενέστεροι να λαμβάνουν αναλογικά μεγαλύτερη οικονομική βοήθεια.

Το επίδομα θα είναι μόνιμο και ακατάσχετο, ενώ θα χορηγείται στους συνταξιούχους γήρατος, αναπηρίας και θανάτου από το 2020 και για κάθε επόμενο έτος. Κυβερνητικός στόχος είναι η παροχή του να γίνεται σε σταθερή χρονική περίοδο ετησίως (κάθε Δεκέμβριο), ενώ επιδίωξη είναι να καταβάλλεται και σε όσους παίρνουν προσωρινή σύνταξη, με την πρόβλεψη να καταβληθούν τυχόν διαφορές μόλις εκδοθεί η οριστική σύνταξη.

Οπως αναφέρουν υψηλόβαθμα στελέχη του υπουργείου Εργασίας στην «R», δεν θα δοθεί ξανά στους συνταξιούχους οικονομική ενίσχυση με τη μορφή της επιδοματικής πολιτικής, όπως έγινε τον Μάιο, λίγες μέρες πριν από τη διεξαγωγή των εθνικών εκλογών με την καταβολή της επονομαζόμενης 13ης σύνταξης. Στόχος της κυβέρνησης είναι να καλλιεργηθεί ασφαλιστική συνείδηση και εμπιστοσύνη απέναντι στο νέο σύστημα, το οποίο θα εγγυάται την καταβολή συντάξεων ανταποδοτικών με τις εισφορές που έχουν καταβάλει οι ασφαλισμένοι.

Την ίδια στιγμή, θα επιστρέφονται χρήματα στους συνταξιούχους -μέσω ενός μηχανισμού μόνιμου χαρακτήρα- από τα έσοδα του κράτους από επενδύσεις και φόρους. «Τα μέτρα για την ενίσχυση των συνταξιούχων πρέπει να είναι προγραμματισμένα και να χορηγούνται σε τακτό χρονικό διάστημα», αναφέρουν χαρακτηριστικά στην «R». Υπενθυμίζεται ότι η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ έδωσε τον περασμένο Μάιο 13η σύνταξη σε 2,5 εκατ. συνταξιούχους, χρησιμοποιώντας κονδύλι ύψους 830 εκατ. ευρώ.

Συγκεκριμένα, όσοι είχαν κύρια μεικτή σύνταξη έως 500 ευρώ, έλαβαν επιπλέον το 100% της σύνταξής τους. Οσοι συνταξιούχοι λάμβαναν κύρια σύνταξη από 501 έως 600 ευρώ, έλαβαν το 70% της σύνταξής τους. Οσοι συνταξιούχοι είχαν μεικτή κύρια σύνταξη από 601 έως 1.000 ευρώ, έλαβαν το 50% της σύνταξής τους, ενώ όσοι είχαν μεικτή κύρια σύνταξη πάνω από 1.000 ευρώ, έλαβαν το 30% της σύνταξης. Μάλιστα, τα ποσά που έλαβαν οι συνταξιούχοι είχαν παρακράτηση 6% υπέρ ΕΟΠΥΥ.

Πρόθεση της κυβέρνησης είναι να υπάρξει ένας μηχανισμός με δικλείδες ασφαλείας, ώστε να ελέγχεται η αξιοπιστία των στοιχείων που θα προσκομίζουν οι συνταξιούχοι. Για παράδειγμα, θα πρέπει να εξετάζεται το οικογενειακό φορολογητέο εισόδημα των συνταξιούχων που υποβάλουν κοινή δήλωση, αλλά εκδίδεται ξεχωριστό εκκαθαριστικό για τον καθένα εκ των δύο. Ενα ακόμα ζήτημα που είναι ανοιχτό και συζητείται είναι τι θα γίνει με τις αντισταθμιστικές παροχές που δόθηκαν σε όσους συνταξιούχους κόπηκε το ΕΚΑΣ.Υπενθυμίζεται ότι οι συνταξιούχοι, δικαιούχοι του ΕΚΑΣ, απαλλάσσονται έως το τέλος του έτους από τη συμμετοχή τους στα φάρμακα.

Στο τέλος Νοεμβρίου θα καταβληθεί για τελευταία φορά το ΕΚΑΣ των 12 ευρώ τον μήνα που λάμβαναν φέτος περίπου 420.000 χαμηλοσυνταξιούχοι. Από τη συνολική περικοπή του ΕΚΑΣ, το διάστημα 2015-2019 οι συνταξιούχοι έχασαν 2,5 δισ. ευρώ, σύμφωνα με την έκθεση του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους.

Το συνολικό κονδύλι φέτος για το ΕΚΑΣ περιορίστηκε στα 33 εκατ. ευρώ. Φέτος το έλαβαν όσοι έχουν συνολικό καθαρό ετήσιο εισόδημα από συντάξεις, μισθούς, ημερομίσθια και λοιπά επιδόματα έως 7.720 ευρώ, συνολικό ετήσιο ατομικό φορολογητέο, καθώς και απαλλασσόμενο ή φορολογούμενο με ειδικό τρόπο εισόδημα έως 8.884 ευρώ, συνολικό ετήσιο οικογενειακό φορολογητέο, καθώς και απαλλασσόμενο ή φορολογούμενο με ειδικό τρόπο εισόδημα έως 11.000 ευρώ, συνολικό ακαθάριστο ποσό κύριας και επικουρικής σύνταξης που καταβλήθηκε τον Ιούνιο του 2018 έως 643 ευρώ.

Η αξιοποίηση του υπερπλεονάσματος του 2019 που θα κατευθυνθεί προς νέες φορολογικές ελαφρύνσεις ή προς στοχευμένους τομείς, όπως η υγεία και η αντιμετώπιση του μεταναστευτικού, έχει τεθεί επί τάπητος σε κυβερνητικές συσκέψεις τις τελευταίες ημέρες και εξετάζεται παράλληλα με το αρχικό σχέδιο για στήριξη των ευπαθών κοινωνικών ομάδων.  Μέρος του πλεονάσματος θα αξιοποιηθεί για τη στήριξη των ευπαθών κοινωνικών ομάδων